Teknoloji.Tc

Tarih bakımından genişperdelerin ilki 1 Ekim 1952′de piyasaya çıkarılan “ThisİsCinerama” filminde kullanılan Cinerama” filminde kullanılan Cinerama işlemidir. Cinerama, dayandığı icmel bakımından Grimoin-Sansotı’un Cineraması ile Gance’in üçlü perdesini andırır, Cinerama üzerindeki çalışmalar !939″da New York Dünya Sergisi hazırlıkları arasında başlamıştı. Savaşın patlaması bunun bir ilk örneğinin tavaş pilotlarının eğiliminde kullanılmasına yo! açtı: Fred Wallrin geliştirdiği bu işlemde, 11 alıcının çevirdiği filmler küresel bir perde üzerine yansıtılıyordu. Pilotlar da bu küresel perde üızerindeki çak görüntülerine atış eğitimi yapıyorlardı. Wallcr, 1950′de ses yönetmeni Hazard E. Reeves, Michael Todd ve daha başkalarıyla Ciaerama, Inc.*1 ortaklığını kurarak Cinerama işlemini ortaya çıkardı.

Bu işlem, bir araya getirilmiş üç alıcının çevirdiği üç filmin, üç ayrı göstericiyle perdeye yansıtılmasına dayanır. Bu alıcıların mercekleri birbirinin devamı olan I46c’lik bir görüş alanını kaplar. Alıcıların üçü de eşlemeli olarak çalışır. 335 mm.Mik üç İilm kullanan bu alıcılar, saniyede 26 görüntülük hızla çalıştırılır, ayrıca her görüntünün yüksekliği yüzde 50 artırılmıştır. Böylece olağan görüntü dört delik yüksekliğinde olduğu halde Ci-nerama’da altı delik yüksekliğindedir. Bu yolda elde edilen üç film, salonun gerisinde üç noktada bulunan üç göstericiyle perdeye yansıtılır.Soldaki gösterici perdenin sağma sağdaki perdenin soluna, ortadaki gösterici de perdenin ortasına görüntü yansıtır. Perde, genel olarak 1 i metre yüksekliğinde 27 metre genişliğinde-dır ve olağan perde yüzeyinin aşağı yukarı on katıdır. Bu perde, derinliğin en fazla beş metre olan içbükey bir perdedir. Oranı 2,6:l’dir.

Cinemara’nın perdesi yan yana yerleştirilmiş, yansıtması güçlü bin kadar plastik dikey telden meydana gelmiştir. Perdenin genişliğinin yanı sıra, içbükey olması da görüntülere ayrıca bir derinlik duygusu da vermektedir. Öte yandan Cinerama aynı zamanda üç boyutlu ses İşlemine de dayanmaktadır. Cinerama’da perdenin enliliğine doğru beş ses vericiden beş ses vericiye beş sesyolu çalınır. Ayrıca salonun herhangi bir noktasına özei etkiler için iki ses verici daha yerleştirilmiştir. Görüldüğü gibi Cine-rama gerek çeviriminde, gerekse gösterimde büyük değişiklikleri gerektirmektedir. Özellikle sinema salonları-um ve donatımlarının başta başa değiştirilmesini zorunlu kıldığından gördüğü ilgiye rağmen, fazla yaygın olamamıştır. Ayrıca, Cİnerama’da üç ayrı görüntünün perde üzerinde birleştikleri yerde, tam olarak çakışmaktan Ötürü gözü almaktadır.Bu kusuru önlemek üzere I955′te “National Theatres, Inc.ortaklığı Cinemİracle adı verilen işleminde de Cineranıa’da olduğu gibi çevirim ve gösterim üç ayrı aygıtla sağlanmaktadır; yalnız Cinemiracle’de üç gösterici ayrı gösterim odacıklannda değil, tek bir gösterim odacağında bulunmaktadır.Bundan başka görüntülerin çakışması da daha başarılıdır. Bu işleme göre çevrilen ilk film *’Windjammer” 9 Nisan 1958′de gösterime girdi. Gerek Cineramamn, gerekse Cinemirac-le’ın daha geliştirilmişi, Sovyetler’in ortaya çıkardığı Kinopanorama’dır. Kinepanorama’nın yııkarıdakilerden değişik yönü, görüntülerin gösterim sırasında mekanik olarak çakışmayıp bunu basım sırasında sağlanması, altı göstericinin, dokuz sesyolunun ve salonun çeşitli yerlerine dağılmış 98 ses vericinin bulunmasıdır.